خلوت شدن شهر تهران در ایام نوروز این شهر را به بهترین مکان گردشگری کشور تبدیل می کند که حتی بسیاری از تهرانی ها نیز از جاذبه های گردشگری این شهر بزرگ وخوش آب وهوا بی اطلاع هستند.

منطقه تهران که در شمال غرب فلات مرکزی ایران قرار گرفته از زمانهای دور و ادوار پیش از تاریخ منطقه های مسکونی بوده و ردپای فرهنگ های پیش از تاریخی را در گوشه و کنار آن می توان سراغ گرفت

شهر تهران در قسمت جنوبی شهر حالیه تهران بنا شده و خانه های پستی داشتند که شبیه به غار ولی به تدریج از طرف شمال توسعه یافت و منازل را بیشتر به سرچشمه قنوات نزدیک کرده اند. در کتاب «تهران عصر ناصری» آمده است: تهران قبل از قرن شش هـ.ق یکی از روستاهای ناچیز و کم اهمیت بود و شهر ری که تقریباً در شش کیلومتری تهران قرار داشت، کانون عظیم تمدن و فرهنگ قدیم این خطه به شمار می رفت. تا این که با هجوم ویرانگر مغول، جنگهای داخلی، کشمکشهای مذهبی و تفرقه اندازی های فرقه های مذهبی ری رو به ویرانی نهاد.

در کتاب «عجایب البلدان» آمده است: تهران قریه ای است معظم و ولایت ری دارای باغات زیاد به اشجار و ثمرات خوب و فراوان و سکنه در خانه های سرداب مانند به سر میبرند که هر قدر محصور بودنشان امتداد یابد به سبب کثرت آذوقه که از فرط احتیاط ذخیره کرده اند آسوده اند و دائماً به سلطان عصر یاغی و با عساکر او در کارزار و زد و خوردند، مالیات خود را به مسکوک نمی پردازند، بلکه در عوض نقود رایج خروس و مرغ می پردازند. تا حمله مغول، هنوز هم تهران به صورت قریه ای نه چندان معتبر باقی مانده بود و مانند دیگر قراء ری، زیر نظر خوارزمشاهیان اداره می شد.

جاذبه های تاریخی و فرهنگی

موزه جواهرات مليتاريخچه جواهرات ايران از زمان حكومت صفويه آغاز مي‌شود، زيرا تا قبل از صفويه‌، جواهرات گران‌بهايي در خزانه دولتي وجود نداشته است و براساس‌نوشته‌هاي سياحان خارجي‌، پادشاهان صفوي بيش‌از دو قرن (907 تا1148ق‌) دست به جمع آوري جواهرات زدند و حتي كارشناسان دولت صفوي جواهرات را از بازارهاي هند و عثماني و كشورهايي مانند فرانسه و ايتاليا خريداري مي‌كردند و به اصفهان‌، پايتخت حكومت‌، مي آوردند.

كاخ موزه نیاوران:بنای كاخ اصلی نیاوران در سال 1346 به اتمام رسید. معماران و طراحان اصلی این بنا محسن فروغی و به قولی استاد عباس دهقانی بودند. این كاخ در سال 1347 مورد بهره برداری قرار گرفت. بنای رفیع و زیبای كاخ نیاوران و همچنین تزئینات هنرمندانه ای كه در ساخت آن به كار رفته مانند گچبری ها و كاشیكاری های درون و بیرون، بسیار چشمگیر و قابل توجه است

كاخ صاحبقرانیه:این كاخ در سال 1267 هـ . ق به دستور ناصرالدین شاه ساخته شد. سبك معماری آن تلفیقی از معماری ایرانی و اروپایی است. آئینه كاری های عالی و تابلوهای نقاشی و سرسراها و پلكان های زیبا و منظر عالی این بنای مهم تاریخی، بسیار جالب توجه است

کاخ گلستان : این كاخ دارای بناهای متعدد و با ارزشی است كه از آنها می توان به اتاق موزه ( تالار سلام )، تالار عاج ، چادرخانه ، خلوت كریم خانی، عمارت بادگیر، ایوان تخت مرمر ( دارالحكومه )، تالار آیینه، تالار الماس، تالار برلیان، عمارت خوابگاه ، كاخ ابیض و موزه مردم شناسی اشاره كرد

کاخ سعدآباد :كاخ سعدآباد از هفت محله در زمان رضاشاه شكل گرفت. جدا از یك عمارت دوره قاجاریه، بقیه عمارت های موجود در دوره پهلوی اول ساخته شد. بعد از انقلاب اسلامی در این مجموعه به روی مردم باز شد. برخی از عمارت های این مجموعه به شكل كاخ – موزه، همان طور كه بود، مانند كاخ ملت (سفید) و كاخ سبز (شهوند) به نمایش گذاشته شده است و برخی دیگر با توجه به ویژگی بنا، تبدیل به موزه شد.موزه های موجود و فعال در اینمجموعه عبارت اند از: موزه پژوهشی مردم شناسی، موزه مینیاتور آبكار، موزه هنرهای زیبا، كاخ موزه ملت، كاخ موزه سبز، موزه نظامی، موزه بهزاد، موزه ملی آب، موزه میرعماد و موزه فرشچیان.

 امامزاده يحيي، تهران: بقعه امامزاده يحيي در انتهاي محله «عودلاجان» نرسيده به خيابان ري در کوچه اي به نام امامزاده يحيي قرار دارد. به عقيده گروهي از پژوهندگان، اين بقعه مدفن حضرت يحيي از اولاد امام زين العابدين (ع) است،

 امامزاده قاسم، شميران: امامزاده قاسم درشمال شميران و در روستاي قديمي« دژ عليا» واقع است. بناي اصلي امامزاده برجي هشت ضلعي است که هر ضلع آن از داخل 25/ 2 متر عرض دارد و از آجر ساخته شده است

امامزاده عبدالعظيم حسني: نسب حضرت عبدالعظيم حسني ( ع ) به واسطه و با چهار پشت، به امام حسن مجتبي ( ع ) مي رسد. بناي اصلي و نخستين بقعه يعني حرم آن، در نيمه دوم قرن سوم هجري توسط محمد پسر زيد داعي علوي، تعمير اساسي شد

قلعه ارژنگ: این قلعه در ضلع غربی دهکده میناوند از توابع طالقان قرار دارد. قلعه ارژنگ در سال 544 به امر کیا محمد بن بزرگ امیر ( 538- 557 ) ساخته شد. در این قلعه راهروهای زیرزمینی وجود دارد که برخی از آنها توسط تونل هایی به هم متصل هستند

دژ رشکان: یکی از دژها و قلاع محافظ هسته اولیه ری که در چهار سوی ری ساخته شده بود، دژ رشکان است. این دژ در چهار راه خط آهن بر بالای کوه استوار برجای مانده است. دژ رشکان با ساختاری متشکل از لاشه سنگ و ساروج ، از نظر قدمت متعلق به دوره اشکانیان است

دختر قلعه ی تنگ گسیل: «گسیل» یکی از آبادی های دهستان «شاد» است که در سه کیلومتری شرق جاده اصلی کرج- چالوس واقع شده است. در این قسمت از جاده یعنی در 52 کیلومتری شمال کرج ، تنگه ای وجود دارد که به تنگ گسیل معروف است

نقش برجسته تنگ واشی: نقش برجسته تنگ واشی در روستای جليزجند شهرستان فيروزکوه قرار دارد. اين اثر مربوط به سال 1333 ه. ق است و توسط طراح و نقاش معروف دوره قاجار عبدالله نقاش باشی و چند تن ايجاد شده است

نقش برجسته ساسانی ری: بر روی كوه سرسره در شهرری نقش برجسته ای روی سنگ، حکاکی شده که از يادگارهای به جای مانده از عهد ساسانی می باشد. تپه چشمه علی و قلعه بارو و نقش برجسته آن از مکان های تاريخی و ديدنی شهر ری است که مربوط به دوران بعد از ساسانی است

عمارت باغ فردوس: این خانه ارزشمند و تاریخی در بخش شمالی شهر تهران قرار دارد. در داخل این خانه گچبری های کم نظیری به چشم می خورد که به مرور زمان رو به خرابی نهاده بود

خانه امیربهادر: این خانه از مجموعه خانه های با ارزش دوره قاجاریه و در اصل متعلق به شادروان حسین پاشازاده معروف به امیربهادر جنگ، وزیر دربار و وزیر جنگ مظفرالدین شاه قاجار بوده است

خانه امین السلطان: خانه امین السلطان معروف به خانه اتحادیه مانند دیگر خانه - باغ های دوره قاجاریه دارای اندرونی و بیرونی و از دو جهت دارای درهای ورودی و خروجی است. این خانه بین دو خیابان فردوسی و لاله زار قرار گرفته و از هر دو خیابان می توان به آن وارد یا خارج شد

بازار تهران :مجموعه بازار تاریخی تهران در ضلع جنوبی خیابان 15 خرداد و حد فاصل آن با خیابان مولوی، خیام و 17 شهریور، در بافت قدیمی و تاریخی شهر واقع شده و چون گذشته مهمترین مرکز تجاری و بازرگانی است. بازار تهران همراه دیگر بناهای تاریخی محدود خود مانند مسجد امام، مسجد جامع. از مجموعه های مهم تاریخی و هنری شهر تهران محسوب می شود. با توجه به مدارک و شواهد موجود، بنای اولیه بازار به دوره شاه تهماسب صفوی و هم زمان با ساخت برج و بارو و دروازه های شهر تهران در حدود سال های 948- 930 هـ. ق تعلق دارد. ظاهراً چهار بازار لباف ها، کرجی دوزها، سراج ( بافنده ) ها و نعل چی ها، قدیمی ترین بخش بازار تهران است.

برج طغرل :برج طغرل از مهم ترین برج های آرامگاهی ایران به شمار می رود. این برج که مغز دیوارهای آن از خشت، و نمای بیرونی آن از آجر است، محوطه ای خورشیدی شکل دارد و بر روی سکویی مدور ساخته شده است

برج آرامگاهی شبلی، دماوند:این برج در منتهی الیه قسمت شرقی شهر دماوند به شکل یک بنای منفرد بر روی تپه ای واقع شده و باغ های سبز آن را احاطه کرده اند.

سقاخانه نوروزخان: این سقاخانه در خیابان پانزده خرداد شرقی، جنب بازار آهنگران واقع شده و در گذشته نه چندان دور از معروف ترین سقاخانه های تهران به شمار می رفت

مدرسه دارالفنون:بنای دارالفنون در شمال شرقی ارگ سلطنتی تهران به دستور امیرکبیر و براساس نقشه میرزا رضا مهندس از شاگردانی که در زمان عباس میرزا نایب السلطنه برای تحصیل به انگلیس اعزام شده بود. شکل گرفت

بقعه ابن بابويه : اين بنا در گورستان قديمي تهران در شهرري واقع، و مدفن ابوجعفر محمدبن علي بن حسين ملقب به شيخ صدوق در گذشته به سال 381 هـ . ق است. بناي بقعه شامل بقعه، حرم، گنبد و صحن وسيع است که احتمالاً در دوره فتحعلي شاه قاجار به جاي بناي قديمي ساخته شده است

بقعه بي بي شهربانو: در يک و نيم کيلومتري شمال امين آباد و بر فراز صخره اي کوهستاني، در دامنه جنوبي کوه بي بي شهربانو، محوطه اي به طول 32 و عرض 22 متر با ديوار سنگي قرار دارد. اين محوطه از سمت شمال به کوه متصل است.

بقعه جوانمرد قصاب: جوانمرد قصاب يک شخصيت نيمه افسانه اي و نيمه تاريخي است که در پاره اي از متون به او اشاره هايي شده است. بقعه جوانمرد قصاب در فاصله 1000 متري غرب جاده تهران – شهرري به فاصله کمي از راه آهن فرعي، کارخانه گليسيرين و سيمان واقع شده است. بناي اوليه بقعه مربوط به دوره قاجاريه است

بقعه سر قبر آقا: بقعه سرقبر آقا اکنون در داخل بافت قديمي تهران در ضلع جنوبي چهار راه مولوي انتهاي خيابان شهيد مصطفي خميني (سيروس سابق) در ميان باغي تقريباً بزرگ و قديمي قرار دارد. در زمان محمدشاه قاجار خارج از حصار شاه تهماسبي شهر تهران، مجاور ديوار معروف شاه عبدالعظيم قبرستان وسيعي قرار داشت که وسعت آن تا زمين هاي موسوم به چال سيلابي و بازار پالان دوزها امتداد داشت. پس از فوت «حاج ميرزا ابوالقاسم» امام جمعه تهران، او را در عمارت و بقعه مجللي که فرزندش به عنوان آرامگاه خانوادگي در اين محل ساخته بود دفن نمودند

گورستان ظهیرالدوله: در منطقه شمیران در انتهای یکی از خیابان های فرعی منشعب از خیابان دربند، باغی به مساحت 4300 متر مربع، آرامگاه بزرگانی چون ملک الشعرای بهار، ایرج میرزا، رشید یاسمی، رهی معیری، دکتر محمد حسین لقمان ادهم، محمد مسعود، ابوالحسن صبا، درویش خان، روح الله خالقی، فروغ فرخزاد، حبیب سماعی، مرتضی محجوبی است. این باغ با دفن علیخان ظهیرالدوله داماد ناصرالدین شاه به گورستان بدل شد. این گورستان موجب تجدید خاطرات بسیاری از روشنفکران و هنرمندان است.

مجموعه گورستان های مسیحیان: در زمین های سلیمانیه و دولاب تهران، مقابر و گورهای مربوط به مسیحیان ارامنه، روس، یونانی، فرانسوی و لهستانی جای دارد. در گورستان ارامنه سنگ قبرهایی از 150 سال پیش به جای مانده است

باغ سعد‌آباد:باغ سعدآباد با مساحتي در حدود يكصد هكتار، واقع در استان تهران در دامنه‌هاي جنوبي البرز قرار گرفته، كه از سمت شرق با گلابدره، از سمت غرب با ولنجك و از جنوب با تجريش همسايگي دارد. در سال 1299 خورشيدي، پهلوي اول ابتدا 8 هزار متر از اراضي سعدآباد در محدوده كنار رودخانه دربند(كه در آن در حال حاضر عمارت بجاي مانده از مادرشاه سابق واقع گرديده) را تملك كرد. پس از آن تپه علي‌خان والي كه امروز كاخ احمد شاهي بر روي آن واقع است را نيز به محدوده پيش افزود و سپس كاخ سبز (شهوند) را در سال 1301 خورشيدي در آنجا بنا نمود

باغ نياوران: باغ نياوران در يكي از شمالي‌ترين نقاط شهر تهران و در دامنه رشته كوه‌هاي البرز واقع شده است. محوطه محصور اين مجموعه به وسعت 122350 متر مربع يا حدوداً 2/12 هكتار مي‌باشد كه سه كاخ صاحبقرانيه، احمد شاهي و نياوران به همراه تعدادي از بناها و فضاهاي خدماتي، رفاهي را در ميان دارد. فتحعلي شاه قاجار براي فرار از گرماي تهران و نيز تفريحات تابستاني دستور داد تا در منطقه‌اي خوش آب و هوا در شمال و خارج از تهران، باغي بسيار زيبا آماده كنند. او نيزارهاي اطراف روستاي «گرده‌وي» يا «كردويه» را به اين امر اختصاص داد. اين ده و منطقه، يكي از قديمي‌ترين نقاط اطراف شهر تهران بود

جاذبه های طبیعی

دریاچه تار: اين درياچه بعد از شهرستان دماوند و در 115 کيلومتری تهران قرار گرفته و از طريق مسيرهای فرعی قابل دسترسی است. اين درياچه شکلی شبيه به لوزی داشته و آب فوق العاده زلالی دارد و مناسب برای ماهی گيری می باشد. شيرين و خنک بودن آب درياچه، در دسترس بودن روستاهای سبز و خرم، مجاورت نسبی چشم اندازهای درياچه، کوه، رودخانه، چشمه، کشتزارها و باغ های روستاهای اطراف، سکوت و آرامش بی نظير منطقه جلوه های زيبايی از شگفتی های طبيعت را به نمايش گذارده و از جمله مهم ترين محاسن ناحيه محسوب می شود

درياچه سد لار:اين منطقه به دليل نزديكی به قله دماوند هوايی خنک و چشم اندازهايی زيبا دارد و ورزش های آبی مانند شنا و اسكی روی آب در اين درياچه امكان پذير است.

درياچه سد اميركبير:درياچه سد اميركبير، در كيلومتر 23 جاده كرج - چالوس در تنگه واريان است و اهميت بسياری در جلب گردشگران و گذران اوقات فراغت دارد، به ويژه آن كه اين درياچه نزديک تهران است

چشمه آب علی هراز: چشمه آب معدنی آب علی در شمال دهكده آب علی در 60 كيلومتری شمال شرقی تهران، در كنار بستر رودخانه مبارک آباد از زمين می جوشد. در گذشته، مظهر چشمه چندين بار تغيير مكان داده است.

چشمه علی: تا سال 1319 كه نخستين استخر تهران افتتاح شد، مردم كم و بيش از چشمه علی (شمال ابن بابويه و غرب كارخانه سيمان ری) برای شنا استفاده می كردند، بعدها چشمه مكانی برای قالی شويی شد

چشمه قلعه دختر: اين چشمه در 2 كيلومتری شمال باختر جاده تهران - آمل، در محل پل دختر، بين گردنه امام زاده هاشم و پلور به فاصله 50 كيلومتری تهران است. آب چشمه در بلندی های كوه ميان رود در تنگه ای از زمين خارج می شود و به سوی جاده و سپس رودخانه سرازير می شود

آبشار لار : يكی از جاذبه های مهم ناحيه لار، آبشار آن است كه در محلی در نزديكی روستای وانا واقع شده است. اين آبشار زيبايی خاصی دارد.

چشمه گله گیله: اين چشمه در بالاترين نقطه روستای شهرستانک در مسير جاده كرج - چالوس قرار دارد و فاصله آن تا تهران در حدود 1000 كيلومتر است. ده شهرستانک در 12 كيلومتری جاده اصلی كرج واقع شده و با دو ساعت پياده روی از آن می توان به قصر ناصری كه يادگار عهد ناصرالدين شاه است، رسيد.

دره ها:دره کن سولقان (‌شمال شرقي تهران) هملون، وزباد ،‌کشار، آهنگرک، دو چناران، وارنگرود، کردان، واريان ارنگه، اوشان فشم، دره چالوس و اوين.

قله دماوند :قله 5671 متری دماوند به عنوان سمبل عظمت و استواری ايران، با دارا بودن اقليم كوهستانی و ييلاقی و چشمه های آب گرم و مناظر و چشم اندازهای بديع و زيبا همواره جاذب توريست بوده و جمعيت های ساکن زيادی را در دامنه های خود جای داده است. قله مشهور دماوند بلند ترين قله رشته كوه های البرز است که در 35 كيلومتری شمال شهر دماوند در محدوده شهرستان لاريجان ودر75 كيلومتری شمال خاوری تهران بزرگ قرار گرفته است. ارتفاع دماوند از سطح دريای مازندران 5636 متر و از سطح دريا های آزاد 5671 متر است. چشمه های آب گرم معدنی بيشتر در جنوب خاوری كوه قرار گرفته اند و درجه حرارت آب آن ها در حدود 70 تا 80 درجه سانتی گراد است

قله توچال :قله توچال است که 3957 متر ارتفاع دارد، معروف ترين و مرتفع‌ترين كوه شمال تهران است. قله توچال در 7 كيلومتری (خط تقسيم) دربند قرار دارد. اين قله و اطراف آن به علت ارتفاع زياد در بيشتر اوقات سال پوشيده از برف بوده و به خاطر داشتن هوای معتدل و مطبوع در اواخر بهار و تابستان به ويژه روزهای تعطيل محل تفرجگاه علاقمندان به طبيعت و كوهستان می باشد.

لهجه تهران و ری: ساکنان تهران قدیم قبل از پایتخت شدن مانند روستانشینان کنونی شمیران و آبادی های مجاور سخن می گفتند. اما شهر تهران لهجه خود را از دست داد و لهجه فعلی آن ترکیبی از انواع لهجه های ایرانی است. زبان محله «چال میدان» در محاوره، لحن والفاظ خاصی داشت که به غنی سازی فرهنگ عامه کمک می کرد. این لحن هنوز در گوشه کنار این محله به گوش می رسد. در زبان محاوره ای تهران طبقات اجتماعی نقش مهمی داشته اند و هر قشری لحن زبان خاص خود را داشته است

غذای سنتی تهران :دیزی، آش شله قلمکار، آش زین العابدین، اشکنه، آبگوشت بزباش، دمپختک.

برچسب‌ها

اخبار مرتبط

نظر شما

شما در حال پاسخ به نظر «» هستید.
4 + 3 =